Wrzesień 2001

Początek wielkiego przełomu
Rozmowa z kard. Marianem Jaworskim, metropolitą lwowskim

Nowi polscy błogosławieni


Kresy południowo-wschodnie
Grzegorz Gaczyński

Diakonat stały w Kościele w Polsce
Marek Marczewski

Kim jest diakon?
ks.Piotr Nitecki

Wychowanie uczniów do uczestnictwa w życiu Kościoła
ks. Marek Zołoteńki

Dzieci bez wieku
Anna Maria Teresa

Koncert w szkole
Marek Rusinowski

Jak żyli mieszkańcy średniowiecznego Wrocławia
Anna Sutowicz

Racjonalne kłamstwo
ks. Stanisław Ławrynowicz

Jestem istotą społeczną
Natalia Telejko

Duszpasterstwo Akademickie - co to jest?
ks. Ryszard Słowiak




Strona główna

Archiwum

Kim jest diakon?
ks.Piotr Nitecki


Na kilka tygodni zaledwie przed podjęciem przez Konferencję Episkopatu Polski decyzji o wprowadzeniu stałego diakonatu do praktyki Kościoła w Polsce ukazała się w Lublinie ważna dla tego zagadnienia książka Marka Marczewskiego na temat tego urzędu w posłudze Kościoła.

Podjęte ostatnio w Łowiczu postanowienie biskupów polskich w tej sprawie niewątpliwie należy do tych najważniejszych w procesie wprowadzania w życie dorobku Soboru Watykańskiego II i może mieć dla Kościoła daleko idące, pozytywne konsekwencje. Postawi ono jednak pasterzy Kościoła, duszpasterzy parafialnych i wiernych świeckich przed zupełnie nową dla nas rzeczywistością. Diakonat stały zanikł bowiem w Kościele zachodnim przed przyjęciem przez Polskę chrześcijaństwa. Jest to więc praktyka zupełnie nowa, której wprowadzaniu towarzyszyć będą zapewne niemałe emocje związane z poszukiwaniem takiego sposobu zrealizowania tego przedsięwzięcia, by służyło ono prawdziwemu dobru Kościoła i prowadzonemu przezeń dziełu ewangelizacji.

Aby tak się stało trzeba jednak przede wszystkim solidnej wiedzy o tym, czym jest diakonat w Kościele, jaka jest historia tej posługi, jej teologiczny sens, przepisy prawne i doświadczenia - szanse i zagrożenia - w tej dziedzinie Kościołów w krajach, które wcześniej już zrealizowały postanowienia Vaticanum II i wprowadziły u siebie funkcje stałych diakonów. Prezentowana tu książka Marka Marczewskiego o diakonacie jest fachowym wprowadzeniem w tę tematykę. Jest to dzieło świeckiego teologa, w Polsce niewątpliwie najbardziej kompetentnego w tej dziedzinie, od prawie trzydziestu już lat promotora diakonatu stałego w Polsce, autora licznych opracowań i różnorakich inicjatyw z tego zakresu.

Książka ta omawia kolejno historię diakonatu w Kościele rzymskokatolickim, przepisy prawne dotyczące diakonatu stałego, omówienie nauczania papieża Jana Pawła II dotyczącego diakonatu, zarys teologii urzędu i posługi diakona stałego oraz najnowsze dokumenty kościelne dotyczące tej tematyki. Ważnym dopowiedzeniem jest tu również omówienie starań o wprowadzenie diakonatu stałego w Polsce i bibliografia literatury teologicznej na ten temat opracowane przez Andrzeja Michniewicza.

Lektura tej książki pomaga zrozumieć kim jest diakon w Kościele, jakie jest jego posłannictwo i na czym polega w związku z tym ważność podjętej ostatnio decyzji biskupów polskich o wprowadzeniu tego urzędu w naszym Kościele. Zadaniem diakona, który jest wyraźnym znakiem służebnego posłannictwa Kościoła, jest głoszenie słowa Bożego, posługa liturgiczna i zajmowanie się dziełami miłosierdzia. Diakon stały nie jest więc tylko jakby "gorszym księdzem", a motywem istnienia tej posługi w Kościele nie może być argumentacja powołująca się jedynie na kryzys powołań kapłańskich, którego na szczęście w Polsce jeszcze nie odczuwamy. Argument ten, pisał w jednym z artykułów Marek Marczewski, "traci na ważności, albowiem nie w tym rzecz czy mamy wystarczającą, czy też niewystarczającą liczbę powołań. Chodzi tu przecież o konsekwencje wynikające z sakramentalnej i charyzmatycznej zarazem struktury Kościoła", a zatem "nie jest to problem liczby, lecz problem misterium Kościoła". Posługa diakona jest bowiem w Kościele funkcją oryginalną, własną, należącą do istoty posłannictwa kościelnego, zaś jej brak jest niewątpliwie zubożeniem jego integralnej wizji.

Przewidywać należy, iż w najbliższym czasie może rozwinąć się dyskusja nad celowością wprowadzenia w Polsce diakonatu stałego. Ważne, by była to dyskusja kompetentna, osadzona na solidnych teologicznych podstawach i znajomości współczesnych potrzeb Kościoła. Książka Marka Marczewskiego o diakonacie jest w tym dziele pomocą ważną i potrzebną.



Marek Marczewski, Diakonat. Przedmowa ks. bp Teofil Wilski, Wydawnictwo Polihymnia Lublin 2000.